380- عدم قطعیت

همیشه هنگامی که  اصل عدم قطعیت هایزنبرگ (Uncertainty Principle) را می‌خواندم، حکیمی فرزانه با ریشی انبوه و موهایی جوگندمی – آنچنان که در قرن نوزدهم بین دانشمندان رسم بوده – در نظرم می‌آمد.

 

شگفت آن که چند روز پیش یکدفعه متوجه شدم که هایزنبرگ این اصل شگفت‌آور را در سن 25 سالگی (1926) مطرح کرده و به خاطر آن در 31 سالگی (1932) نوبل فیزیک گرفته است. در حقیقت شیفتگی من نسبت به این اصل، باعث شده بود هیچوقت توجهی به کمیت‌های تاریخی آن نداشته باشم.

 

دنیای عجیبی است که جوانی در این سن، اصلی را بنیان‌گذاری کند که دانش فیزیک و اصولا دیدگاه انسان به هستی را اینچنین زیرورو کند. من همسن و سال همان دوران هایزنبرگ هستم و حس می‌کنم چه فاصله‌ی غبطه‌آوری است میان امثال من و امثال او.

 

* این اصل بیان می‌کند که تعیین مکان یا سرعت یک ذره، به صورت هم‌زمان، غیرممکن است. این اصل و دیگر دیدگاه‌های موجود در مکانیک کوانتومی و قوانین نسبیت انیشتین، مبانی فیزیک کلاسیک را درهم ریختند و جهان ماشین‌وار و قابل پیش‌بینی قرن نوزدهمی را که دیگر همه‌چیز را می‌دانست و همه‌ی اسرار را کشف کرده بود درهم شکست.

** البته برخی به‌راحتی این دیدگاه هایزنبرگ را به این نتیجه کلی تعمیم می‌دهند که هیچ‌چیز قطعی نیست، همانطور که نظریه نسبیت انیشتین را هم به‌سادگی تبدیل به جمله «همه‌چیز نسبی است» می‌کنند که البته، برداشت‌هایی سطحی از این نظریات است.

/ 6 نظر / 3 بازدید
shz

با سلام خدمت شما دوست عزيز و گرامي وبلاگ خوبي داري خسته نباشيد آيا دوست داريد نظرات شما در روز بالاي 100 نظر باشد ؟ آيا دوست داريد وبلاگ پر خاطبي داشته باشيد ؟ آيا دوست داريد بهترين امار رو بدست بياريد ؟ آيا دوست داريد با هزاران نفر تبادل لينک کنيد ؟ چاره شما در وبلاگ بنده است تيم ما برنامه اي طراحي کرده براي ارسال نظر به صورت گروهي براي سه سريس بلاگفا - ميهن بلاگ - بلاگ اسکاي کار اين برنامه اينه که يه ليست وبلاگ پيدا ميکنند ويک متن از شما ميگرند و به همش ارسال ميکنند در کل نرم افزار ارسال نظر به صورت گروهي است که خيلي خوب و مفيد هستند براي اطلاعات بيشتر و نحوه ي دريافت به وب بياييد موفق باشيد

امیرعلی

سلام! حس و حال روحی ام جوری نیست که بتوان اظهار نظری کنم! خواندم ولی نفهمیدم! اشکال از گیرنده است! یا علی مدد!

عبداله

البته گویا مشکل از مشاهده ماست و گرنه این هم باید از قانونی تبعیت کنه.

هستونک

اين روزها دنيا را كساني كه با مطلق ها و مطلقه هاي واهي شان رنگ بدي زده اند همه را بيش از پيش به سمت نسبيت و عدم قطعيت و تعميمش به همه چيز سوق داده اند. من شخصا فقط در چند اصل ساده اخلاقي قايل به چيزي شبيه به عموميت و نزديك به قطعيتم . مثلا درباره داستان هايي كه شما از چند صد و هزار سال پيش به اين راحتي نقل مي كني (در پست قبل و در دسته سوم) هيچ قطعيتي نمي يابم. مي دانم اگر اعتماد كني زندگي راحت تري را مي گذارني. شادكام و پاينده باشي.

رحیمیان

پس از رنسانس با پيشرفت علوم دقيقه و به علت قابليت پيش بيني بالاي علم فيزيك، بكارگيري روشهاي آن در علوم انساني و اجتماعي تشويق مي شد. به گونه اي كه به تبعيت از تئوري هاي علم فيزيك، قطعيت پذيري، عليت خطي و قوانين جهان شمول در ساير علوم نيز رواج داشت. هنگاميكه تئوري هايي مبني بر عدم قطعيت در علم فيزيك مطرح شدند در علوم اجتماعي نيز وجود روابط غير خطي، پيش بيني پذيري محدود، تعميم پذيري محدود و شالوده شكني مطرح شد. با اينكه غالبا از متفاوت بودن موضوع مطالعه در علوم فيزيكي و اجتماعي صحبت مي شود اما با تاثيري كه علوم فيزيكي در هستي شناسي انسان ها مي گذارد نمود ان با يك تاخير زماني در جامعه پديدار مي شود. گوئي تا خارج شدن علوم اجتماعي از سطره علوم فيزيكي راه زيادي باقيمانده است.

خیلی با حال جوابش رو دادی خیلی خندیدم